Weblog

Zelfgemaakt mes no. 9

Monday, 12 November 2018

ZGM 9 11-2017 7153Voor mijn negende mes ben ik teruggegaan naar een mes met een angel (hidden tang), een ontwerp dat ik ook voor mijn eerste mes had gebruikt. Tevens wilde ik een lichte recurve en wat nieuw heftmateriaal uitproberen. Het is uiteindelijk een fors mes geworden met een zwart linnen-micarta handvat en een enkele quillon (vingerbescherming).

 

ZGM 9 11-2017 7157ZGM 9 11-2017 7159Het mes is uit Bohler N690 staal geslepen, net als mijn zevende mes. Het heeft geen echte ricasso en het lemmet loopt in een zachte curve door naar de krop (guard). Hierdoor is het staal vlak voor de guard, net als bij een traditionele ricasso, op volle dikte, maar heb je geen harde overgangslijnen en neemt de dikte vanaf de choil geleidelijk toe. De guard is van koolstofstaal en heeft een quillon die de hand tegen vooruitschuiven beschermt. Tussen de guard en het lemmet zit een dunne hals (habaki) van geel messing. Achter de guard zit een zwarte spacer en een tweede stuk messing, het handvat zelf is van zwart linnen-micarta. De punt van het mes is wat hoger en heeft een valse snede (vin), waardoor de punt dikker en steviger is. Deze verhoging loopt van de rug in een curve terug naar het handvat, zodat je je duim comfortabel op de rug van het lemmet kunt leggen. Het handvat is behalve met epoxy ook met een messing borgpin aan de angel bevestigd.

 

ZGM 9 11-2017 7164ZGM 9 11-2017 7172Dit is mijn meest ergonomisch gevormde handvat, tot nu toe. Linnen-micarta is een geweldig materiaal om te vormen, het is duurzaam, biedt een goede grip en heeft een fraaie tekening die op houtnerf lijkt. Het hele mes is 35 cm lang. De snede is 20,5 cm lang, de rug 7 mm dik en het mes weegt 525 gram.

 

ZGM 9 11-2017 7173ZGM 9 11-2017 7178Ik had mezelf beloofd dat ik door het maken van 10 messen naar een redelijk kwaliteitsniveau kon komen. Mijn negende mes is af, dus ik moet nu gaan nadenken over een tiende mes, waarin alles wat ik van de vorige messen heb geleerd, wordt benut.

Tureluur in Noorwegen (Tringa totanus)

Monday, 24 September 2018

tureluur (Tringa totanus) 7-2018 5655In Noorwegen noemt men de tureluur rødstilk, in Zweden rödbena, in Denemarken rødben, in Engeland, net als in Frankrijk en Italië, redshank en in Duitsland rotschenkel. Blijkbaar vallen zijn lange rode poten nagenoeg iedereen op, behalve de Nederlanders, wij noemen deze vogel als enige naar zijn roep (tjululuu).

 

tureluur (Tringa totanus) 7-2018 5644In de Hardangervidda zag ik er laatst eentje op een steen staan, hij was zo goed gecamoufleerd dat ik eigenlijk alleen zijn felrode (oranje) poten zag, zijn lijf viel nagenoeg weg in de achtergrond. Omdat hij geen geluid maakte, had ik hem zonder die felle poten ook nooit herkend, wat mij betreft had hij in het Nederlands dus ook gewoon roodpoot of roodstelt mogen heten.

 

Dat men zijn oranje poten overal rood noemt, heeft dezelfde reden als waarom wij een roodborstje geen oranjeborstje noemen.

 

Lees ook: Tureluurs in de Groene Jonker en Waarom een Roodborstje geen Oranjeborstje heet.

Op het dak van de kathedraal van Milaan

Monday, 24 September 2018

kathedraal milaan 8-2017 1681

De Duomo Santa Maria Nascente in Milaan is de derde grootste kathedraal ter wereld en helemaal bedekt met pinakels en beelden. Als je de moeite (919 treden met de trap) of de lift neemt, kun je boven op het witte marmeren dak over heel Milaan heen kijken. Met mooi weer kun je tussen de apostelen en profeten dan zelfs de Alpen zien liggen. Wij hadden de moeite genomen, de eerste 500 treden brachten ons naar het terras van de hoofdtoren, de volgende 261 naar het tyberium en de laatste 158 naar het dak boven het middenschip. Het uitzicht was de klim meer dan waard en in tegenstelling tot veel andere kathedralen was de opgang redelijk breed. Daarnaast kozen de meeste mensen voor de lift waardoor je op de trap amper tegenliggers tegenkwam. Toen wij naar het dak klommen, kwam er vanuit de verte een zware storm aan en werd het steeds donkerder. Toen het begon te bliksemen zijn we toch maar naar beneden gegaan. Hoe mooi het uitzicht ook was, een schuin glad marmeren dak op ruim 100 meter hoogte dat ver boven alle andere gebouwen uittorent, is nou niet bepaald de beste plek om een zware zomerstorm te trotseren.

kathedraal milaan 8-2017 1678kathedraal milaan 8-2017 1648

 

Lees ook: Storm voor de Galleria Vittorio Emanuele II in Milaan.

Grote meelmot (Pyralis farinalis)

Sunday, 16 September 2018

Grote meelmot (Pyralis farinalis) 10-2017 6650Dit motje zat in Antwerpen bij broodjeszaak Panos tegen de muur. Op zich een logische plek, want ze leven in opgeslagen graanproducten zoals bloem en meel. De larven kunnen daar flink in huishouden en worden dan ook vaak als plaag beschouwd. Het vlindertje heeft een maximale spanwijdte van 3 cm, maar is meestal kleiner. In rusthouding steekt hij zijn achterlijfje vaak als een torentje recht omhoog tussen zijn vleugels uit.

Grote meelmot (Pyralis farinalis) 10-2017 6690

Jedi rots

Sunday, 16 September 2018

hardangervidda 7-2018 5665Deze rots is zo glad doormidden, dat het lijkt alsof een Jedi er met zijn laserzwaard op heeft geoefend. Hoogstwaarschijnlijk is hij gespleten omdat er water in een kleine spleet was gelopen en heeft dat zoveel druk op de steen uitgeoefend toen het bevroor, dat de hele steen het heeft begeven. De (crypto)kristallijne structuur van deze specifieke steen was dusdanig dat de inwendige druk van het ijs hem in een egaal vlak dwars doormidden deed splijten.

Zelfgemaakt mes no. 2 versie 2

Sunday, 16 September 2018

ZGM 2v2 9-2018 6925Hoewel ik mijn tweede zelfgemaakte mes uit 2015 best geslaagd vond, waren er toch een paar dingen waar ik me later aan stoorde. Op zich is dat niet zo gek, het was tenslotte pas mijn tweede mes. Toen ik het ontwierp, had ik iets te veel aandacht aan de vorm en het lijnenspel besteed en niet genoeg aan het gebruiksgemak. De ergonomie kon beter en de snij-eigenschappen lieten ook wat te wensen over. In plaats van een hele nieuwe variant te maken, besloot ik om de eerste versie aan te passen. Op het eerste gezicht lijken deze aanpassingen niet zo ingrijpend, maar ze maken wel een wereld van verschil. Het mes ligt nu niet alleen prettiger in de hand, het snijdt ook veel beter.

 

ZGM 2v2 9-2018 6890ZGM 2v2 9-2018 6915Om te beginnen heb ik de sik achter de kleine choil weggeslepen en vervangen voor een grote choil die als vingergroef dienst kan doen, op die manier kun je het mes ook dichter op het lemmet vasthouden voor meer controle bij het snijden. Het schuine vlak voor op de bolsters (krop) is vergroot en er is een extra vlak aan de bovenkant ingeslepen. Dit vlak maakt de voorkant van het heft slanker, verandert de lijnen in het mes en zorgt dat het makkelijker in de hand ligt. De onderkant van de bolsters tussen beide choils is afgerond en de grote vingeruitsparing in het handvat is wat dieper gemaakt. Deze is, net als de onderkant van de achterzijde van het heft, verder afgerond. De korte omhooglopende curve aan de achterkant van het mes is iets afgevlakt, waardoor dit wat minder in de handpalm drukt en de lange curves van het mes beter uitkomen. De afronding van het heft begint iets achter het uiteinde, waardoor het zijprofiel gelijk is gebleven maar de pink wat meer houvast heeft. Verder is de stompe hoek op de achterkant afgevlakt naar een zwakke curve.

 

ZGM 2v2 9-2018 6934ZGM 2v2 9-2018 6849-Het lemmet was bij de snijrand iets te dik waardoor het mes wat moeizaam door dikkere materialen heen sneed. Het profiel is van een volledige platte slijping (flatgrind) met dubbele vouw (double bevel) naar een gedeeltelijke convexe slijping aangepast. Het begint bij de rug van het lemmet als een flatgrind en buigt zich richting de snede langzaam naar binnen, hierdoor zit er nog genoeg vlees op het staal maar snijdt het wel een stuk makkelijker. De plungeline, de overgang op het lemmet tussen de ricasso en de snede is van een steile rechte lijn naar een zachte curve tot tegenaan de bolsters doorgetrokken. De punt zelf is ook iets verlaagd, waardoor het droppointprofiel beter uitkomt en wat stomper gemaakt zodat hij bij steek- en wrikwerk minder kwetsbaar is. Omdat ik het beter bij dit mes vond passen, heb ik de afwerking van het schuurwerk wat grover gehouden, ook is het lemmet nu i.p.v. in de lengterichting, schuin op de snede afgewerkt. Dankzij alle aanpassingen is het mes een stukje licht geworden.  Al met al vind ik het er flink op vooruit gegaan, maar ik ga er zeker geen gewoonte van maken om al mijn eerdere messen aan te passen.

 

Les ook: Tweede zelfgemaakt mes.

Pareidolie in het riet

Tuesday, 28 August 2018

de groene jonker 3-2018 1631Vroeger was mij verteld, dat je, als je iets had geschreven wat een ander niet mocht lezen, je dit niet moest doorkrassen, maar er een nieuwe tekst overheen moest schrijven. Op die manier zorgden de meerdere teksten over elkaar ervoor dat het onleesbaar werd en je niet meer kon achterhalen wat er oorspronkelijk stond. Je kreeg dan een rommelig tekstbeeld waar je tegelijkertijd meerdere betekenissen en woorden in kon lezen. Sommige letters lagen dan op zo’n manier over elkaar dat je er zelfs meer letters in kon zien dan er over elkaar heen waren geschreven. Al die losse letterfragmenten boden bij elkaar veel meer ruimte aan interpretatie dan er in de oorspronkelijke tekst aan betekenis lag.

 

Pareidolie is een psychologisch verschijnsel waarbij men aan willekeurige indrukken allerlei betekenissen hecht. Omdat onze hersenen graag geordend werken en behoefte hebben aan samenhang en betekenis, zien we vormen in de chaos en horen we woorden in ruis. Daardoor herkennen we sterrenbeelden, zien we een mannetje in de maan en horen we duivelse teksten als we de Beatles achteruit beluisteren.

 

Deze foto van geknakte rietstengels heb ik een poos geleden in de Groene Jonker gemaakt, vroeg in de ochtend toen er nog geen zuchtje wind stond en de spiegeling perfect was. Het gekrabbel van al die lijntjes die aan elkaar vastzitten en complexe patronen vormen, fascineert me mateloos.

 

Lees ook: De kanalen van Mars.

Brundle-housefly (Musca domestica)

Sunday, 26 August 2018

huisvlieg (Musca domestica) 7-2018 5584Iedereen die de horrorfilm The Fly uit 1986 heeft gezien, zal niet snel vergeten hoe de Brundlefly eruitzag. In de film transformeerde Seth Brundle (Jeff Goldblum) in een monsterlijke menselijke vlieg. Een armzalig en angstwekkend wezen, per ongeluk gecreëerd door een transportatiecabine, die duidelijk op een vliegencocon was gebaseerd.

 

huisvlieg (Musca domestica) 7-2018 5579huisvlieg (Musca domestica) 7-2018 5581Deze huisvlieg kroop bij mij in de tuin, er was blijkbaar iets misgegaan tijdens zijn transformatie van larve tot vlieg. Zijn kop en slechts een paar poten waren ontwikkeld, maar de rest van zijn mismaakte lijf zat nog klem in de cocon.  Terwijl hij zich met moeite voortsleepte, stak deze cocon als een slakkenhuis achter hem omhoog.

 

Lees ook: Verpoppende langpootmug.

Alpensneeuwhoen (Lagopus muta)

Sunday, 26 August 2018

Alpensneeuwhoen (Lagopus muta) 7-2018 6224Tussen de stenen en lage begroeiing van de Hardangervidda kun je, als je geluk hebt, een alpensneeuwhoen zien scharrelen. Ze zijn ongelofelijk goed gecamoufleerd en je ziet ze alleen als ze bewegen of op een verhoging de omgeving in de gaten houden. De vrouwtjes wisselen drie keer per jaar van verenkleed, de mannetjes zelfs vier keer. Hierdoor zijn ze tijdens elk jaargetij optimaal gecamoufleerd. In de winter zijn ze sneeuwwit, in het voorjaar komen daar op hun rug en flanken grijze en bruine veren tussendoor, in de zomer zijn ze bleek geel grijs met een witte buik en in het najaar kleuren ze weer witter. Zowel de mannetjes als de vrouwtjes hebben een smalle rode streep boven hun ogen, dit is een dunne strook naakte huid, die bij de mannetjes wat prominenter is. Tijdens de balts wordt deze bij de mannetjes breder en vult zich dan met bloed tot een rode kam boven elk oog.

 

Alpensneeuwhoen (Lagopus muta) 7-2018 6674Alpensneeuwhoen (Lagopus muta) 7-2018 6194In de Hardangervidda komt ook de moerassneeuwhoen (Lagopus lagopus lagopus) voor. Beide soorten lijken sterk op elkaar. De alpensneeuwhoen houdt vooral van hoge open kale vlaktes en vind je in de bergen boven de boomgrens en op de toendra. De moerassneeuwhoen kom je ook in  lager gelegen gebieden tegen heeft een iets egalere tekening. Verder is hij wat roder met een egalere overgang van de donkere veren naar de witte buik. Er is echter veel kleurvariatie  en op afstand is het nagenoeg onmogelijk om beide soorten uit elkaar te houden.

 

Volwassen alpensneeuwhoenderen eten bessen, knoppen en kiemplanten, de jonkies vooral insecten. Het zijn echte winterdieren en ze migreren niet, ze blijven het hele jaar op hun broedgebied en graven in de winter zelfs gangen onder de sneeuw om bij hun voedsel te komen.

 

Alpensneeuwhoen (Lagopus muta) 7-2018 6599Alpensneeuwhoen (Lagopus muta) 7-2018 6560Tijdens mijn wandelingen ben ik ze een paar keer tegengekomen. Ze hadden toen een groep jonkies bij zich waar ze trouw over waakten. Telkens als ik dichterbij kwam, manoeuvreerden ze zich tussen mij en hun kroost en zorgden ze ervoor dat de afstand niet te klein werd. Met een lage roep (kuuk) hielden ze hun jonkies bij de les en zorgden ze dat er niemand afdwaalde.  Eenmaal liep ik onvoorbereid om een rots en verraste ik een groep, dat was de enige keer dat ik ze heb zien vliegen. Ze schoten met veel kabaal de lucht in en streken na een korte vlucht alweer snel neer. In de vlucht vielen hun spierwitte vleugels goed op.

 

Hun Latijnse naam Lagopus danken ze aan het Griekse lagos (haas) en pous (voet), vanwege hun kenmerkende bevederde poten. Deze veren houden hun poten niet alleen warm, maar fungeren ook als sneeuwschoenen.

 

Lees ook: Hardangerjokulen en Hardangervidda.